KOMUNIKACJA – POKRĘTNY BANAŁ


Komunikacja, komunikatywność, doskonała umiejętność komunikacji, łatwość w komunikacji, wysoko rozwinięte zdolności komunikacyjne. Wszyscy widzieliśmy i słyszeliśmy te sformułowania już dziesiątki, a może setki razy. Pojawiają się zarówno w ogłoszeniach o pracę, jak i w dokumentach aplikacyjnych, a następnie w naszym codziennym życiu zawodowym. Co sprawia, że sztuka komunikacji jest nieustannie aktualnym tematem? Czy naprawdę jest to swoista kompetencja czy może coś zupełnie naturalnego w co wyposażyła nas Matka Natura już w momencie narodzin?

Niegasnące zainteresowanie zagadnieniem komunikacji wynika z dwóch podstawowych przyczyn. Jej powszechnego zastosowania, a w zasadzie niemożliwości życia bez niej. Występowania wielu nieporozumień i problemów w relacjach międzyludzkich, zarówno w obszarze prywatnym jak i zawodowym, będącym wynikiem właśnie złej komunikacji. 

Komunikowanie się, to nie tylko słowa (przekaz werbalny), to także tzw. mowa ciała, przekaz niewerbalny, wizualny lub formy wypowiedzi pisemnej. Chcąc wskazać najważniejszy element wysyłanych przez nas komunikatów, pierwszym co przychodzi na myśl są słowa – treść wypowiedzi. Nie jest to jednak prawda. Badania wykazują, że to co mówimy, wpływa zaledwie w 7 procentach na właściwy odbiór naszych wypowiedzi. Zdecydowanie ważniejszy jest ton – brzmienie głosu (wpływ na poziomie 38 procent) oraz mowa ciała i wygląd zewnętrzny (wpływ na poziomie 55 procent). Powodem takiego rozkładu procentowego jest pierwszeństwo i szybkość analizowania przez nasz mózg poszczególnych bodźców. Bodźce pochodzące ze zmysłów wzroku i węchu docierają do nas w pierwszej kolejności i pozwalają nam na szybką ocenę. Rozumienie wypowiedzi jest już procesem złożonym, wymagającym analizy czyli uruchomienia procesów intelektualnych. W ujęciu komunikacji jako zbioru wszystkich jednocześnie wysyłanych przekazów, najważniejsza jest spójność. Nasz wygląd, mowa ciała, styl wypowiedzi powinien być dopasowany do sytuacji i przede wszystkim do odbiorcy. Inaczej będziemy mówić i zachowywać się w rozmowie z dzieckiem, a inaczej z osobą dorosłą. Inną formę przekazu zastosujemy przemawiając do kilkunastu osób na sali konferencyjnej, a inną w rozmowie z grupą kolegów z pracy podczas przerwy na lunch.

Drugim ważnym zagadnieniem związanym z komunikacją są tzw. bariery komunikacyjne. Istnieje kilka klasyfikacji i form definiowania barier. W niniejszym artykule chciałabym przytoczyć opis opracowany przez G. Łasińskiego, który dzieli bariery komunikacyjne na trzy grupy, semantyczne, psychologiczne i fizyczne-środowiskowe. Bariery semantyczne to: zniekształcanie informacji, wielkość, szybkość, objętość informacji, niezrozumiała tematyka, niezrozumiały język (terminologia). Bariery psychologiczne: negatywne nastawienie, nieśmiałość, brak zainteresowania problemem, zbyt duże zaangażowanie emocjonalne, lekceważenie słuchaczy, brak przygotowania merytorycznego, dogmatyzm myślenia, brak koncentracji, monotonność wypowiedzi, różnice temperamentów, nieumiejętność słuchania, zmęczenie. Bariery fizyczne i środowiskowe: hałas, temperatura, miejsce, pora dnia, awaria sieci telekomunikacyjnych, zbyt duża liczba uczestników, zła aranżacja pomieszczenia, presja czasu. Na przykładzie tej klasyfikacji, widzimy jak dużo czynników wpływa na jakość komunikacji.

W trakcie procesu rekrutacyjnego wykorzystujemy wszystkie rodzaje komunikacji. Pisemna –  dokumenty aplikacyjne. Wizualna i niewerbalna – autoprezentacja, oraz werbalna – wypowiedzi podczas rozmowy kwalifikacyjnej. Warto zwrócić uwagę na nasz sposób komunikowania się, mając na względzie wszystkie aspekty tego procesu. Jaki wizerunek siebie kreuje po przez słowa jakie wypowiadam? Jak widzą mnie inni? Czy mój obraz siebie samego jest spójny z tym jak postrzegają mnie inne osoby? W dalszej kolejności, możesz zadać sobie pytania; Czy często doświadczam sytuacji, że mój współrozmówca źle interpretuje moją wypowiedź? Czy umiem jasno i klarownie wyrażać swoje oczekiwania? 

Zagadnienie komunikacji jest niezwykle szerokie i ważne. Zachęcam do autorefleksji oraz korzystania z testów diagnozujących kompetencje, aby sprawdzić czy w Twoim przypadku komunikatywność jest darem Matki Natury, czy może jak większość z nas widzisz u siebie kilka obszarów do udoskonalenia w tym obszarze.


Autor: Anna Bogucka